Çocukluk travması yetişkinlikte nasıl konuşur?
Çocukluğunuzu “normal” sanıyordunuz. Herkesin böyle büyüdüğünü düşünüyordunuz. Ama yetişkin ilişkilerinizde, iş hayatınızda, kendinize bakışınızda bir şeyler hep takılıyor. Belki de o “normal” sandığınız şeyler, düşündüğünüz kadar normal değildi.
Nilay Yılmaz
Psikolog
Çocukluk travması her zaman büyük olaylar demek değildir. Fiziksel şiddet ya da istismar en görünür biçimleridir ama çocukluk travması aynı zamanda şunlar da olabilir: sürekli eleştiri, duygusal yokluk, tutarsız bakım, ebeveynin kendi sorunlarına gömülmesi ya da çocuğun “görünmez” olması.
Bu deneyimler çocuklukta fark edilmez çünkü karşılaştıracak bir referans yoktur. Ama yetişkinlikte bedende, ilişkilerde ve iç dünyada konuşmaya başlar.
Yetişkinlikte nasıl görünür?
Terk edilme korkusu, yakınlıktan kaçınma, tekrar eden kırılma kalıpları.
Travma bedende saklanır. Tıbbi açıklaması olmayan bedensel şikâyetler sık görülür.
Küçük tetikleyicilere büyük tepkiler veya hiçbir şey hissedememe. İkisi arasında gidip gelme.
Mükemmeliyetçilik, kendini sabotaj, başarıdan kaçma, kronik suçluluk.
Yeme, alkol, iş, telefon — kaygıyı bastırmak için kullanılan başa çıkma stratejileri.
Çocukluk travmasının yetişkinlikte görülen 5 temel yansıması
“Ama çocukluğum kötü değildi ki”
Bu cümle, çocukluk travmasıyla çalışan terapistlerin en çok duyduğu cümledir. Ve çoğu zaman şu anlama gelir: “Başkalarının yaşadığı kadar kötü değildi, bu yüzden benim acım meşru değil.”
Ama travma karşılaştırmayla ölçülmez. Önemli olan ne olduğu değil, sizin için ne anlama geldiğidir. Bir çocuk için kronik olarak “görülmemek” bile derin bir yara bırakabilir.
Terapi nasıl yardımcı olur?
Psikodinamik terapi, çocukluk deneyimlerini bugünkü kalıplarla ilişkilendirir. Amaç suçlamak değil, anlamaktır. Terapi şunları sağlar:
- Fark edilmeyen yaraları görünür kılmak
- Geçmişte verilen tepkilerin mantığını anlamak
- Bugün artık işe yaramayan kalıpları bilinçli olarak değiştirmek
- Güvenli bir ilişkide “düzeltici deneyim” yaşamak
“Çocukluk travması ‘geçmişte kalmış’ bir şey değildir. Bugün hâlâ konuşuyordur — sadece kelimelerle değil; ilişkilerle, bedenle ve seçimlerle.”
Geçmişin bugün nasıl konuştuğunu birlikte dinleyelim.
Çocukluk deneyimlerinizin yetişkindeki izlerini anlamak, dönüşümün başlangıcıdır.